กลับรายการเคส

เคสที่ 18 — AP มัดจำ 100% + §78 ลงทะเบียนใบกำกับภาษี

เคสที่ 18 — AP: PR → PO → มัดจำ 100% → ลงทะเบียนใบกำกับภาษี → GR → บิล

ตัวเลข: บิล 107,000 มัดจำ 107,000 (100%) — ผู้ขายส่งใบกำกับภาษีของเงินมัดจำ 3 วันหลังจ่ายเงิน

ในการตามใบกำกับภาษีตามมาตรา 78 จริง ลูกค้าโอนเงินก่อน แล้วผู้ขายจึงส่งใบกำกับภาษีตามมา (1–5 วัน) เคสนี้สาธิตการแยกการบันทึก:

  • ตอนจ่ายเงิน (Day 0): VAT เข้า Deferred Input VAT ก่อน (ยังไม่ขอเครดิตได้)
  • ตอนลงทะเบียนใบกำกับภาษี (Day 3): สลับเป็น Input VAT พร้อมใช้สิทธิ์ PP30
  • ตอน Approve บิล: ระบบหลีกเลี่ยงการบันทึก VAT ซ้ำ (totalAlreadyRealisedVAT guard)

Flow

1
อนุมัติ PR
2
อนุมัติ PO
3
จ่ายมัดจำ 107,000Deferred VAT 7,000
4
ลงทะเบียนใบกำกับภาษี (§78)Swap → Input VAT 7,000
5
อนุมัติ GR
6
บิล — หักมัดจำ 100%ไม่มีบรรทัด VAT ใหม่
7
บิล PAID ทันทีที่ Approve

ขั้นตอนที่เก็บมา

เทียบกับ "ลืมลงทะเบียนใบกำกับภาษี"

หากผู้ใช้ข้าม action Register Tax Invoice (สมมุติว่าผู้ขายส่งใบกำกับภาษีมาแต่ user ลืมกด):

มุมมองลืมลงทะเบียน (legacy path)เคสที่ 18 (§78 ถูกต้อง)
ตอนจ่ายมัดจำDr Deferred Input VAT 7,000Dr Deferred Input VAT 7,000 (เหมือนกัน)
Register Tax Invoiceไม่ใช้Dr Input VAT 7,000 / Cr Deferred Input VAT 7,000 ลงวันที่ tax_invoice_date
อนุมัติบิลbill_service ออก swap pair Dr Input VAT / Cr Deferred VAT — รับรู้ภาษีซื้อ ณ วันบิลtotalAlreadyRealisedVAT ระงับ swap pair — บิลไม่บันทึก VAT
PP30 — งวดรับรู้ Input VATงวดวันที่บิล (มักเท่ากับ วันที่ GR)งวดวันที่ใบกำกับภาษีของผู้ขาย (ตามมาตรา 78)
ผลรวม Input VAT7,000 (โพสต์ครั้งเดียว)7,000 (เท่ากัน — แต่ลงคนละงวด)

สรุป: ทั้งสองทางลงบัญชีดุลถูก — ต่างกันที่งวดรับรู้ Input VAT. มาตรา 78 ระบุว่า VAT ต้องรับรู้ในงวดเดียวกับวันที่ออกใบกำกับภาษี ดังนั้นเคสที่ 18 จึงเป็นการบันทึกที่ถูกต้องตามกฎหมาย ส่วนการลืมลงทะเบียนทำให้ VAT ตกในงวดของบิล ซึ่งอาจไม่ตรงกับงวดใบกำกับภาษีจริง (มีความเสี่ยงในการตรวจสอบ).

ทำไมบิลไม่มีบรรทัด VAT

เนื่องจาก VAT ของมัดจำได้ swap จาก Deferred → Input ด้วย Action Register Tax Invoice ไปแล้ว ระบบ bill_service.go จึงระงับการออก swap pair (Dr Input / Cr Deferred) สำหรับส่วนมัดจำ — ป้องกันการคิด VAT ซ้ำซ้อน บิลที่ออกจึงเหลือเพียง Dr GR/IR 100,000 / Cr เงินจ่ายล่วงหน้า 100,000

สถานะสุดท้าย

บัญชีการเปลี่ยนแปลงสุทธิ
สินค้าคงคลัง+100,000
ภาษีซื้อ (พร้อมใช้สิทธิ์)+7,000
ธนาคาร−107,000
AP, เงินจ่ายล่วงหน้า, Deferred Input VAT, GR/IR Clearing0

ก่อนหน้า: เคสที่ 17 ← · เคสที่ 19 — มัดจำบางส่วน + §78 → · ← รายการเคส